Elektrisch steppen

Naast de vele fietsverhuurders, zijn nu ook de elektrische steppen in opkomst. Inmiddels zijn er twee aanbieders actief in Tallinn. De eerste elektrische stepjes werden in 2019 door Bolt geïntroduceerd. Na de winter, begin 2020, verschenen meer aanbieders. Enkel Tuul overleefde de concurrentiestrijd.

Om de stad nog enigszins netjes te houden, heeft Tallinn speciale parkeerplaatsen aangelegd voor deze populaire stepjes. In principe zijn dit de plekken waar de verhuurder de voertuigen neerzet, maar gebruikers worden ook aangemoedigd deze parkeerplekken te benutten.

Om de veiligheid in de stad te waarborgen, worden gebruikers van de step verzocht een foto van hun gestalde vervoermiddel te verzenden naar de aanbieder. Op die manier weet men zeker dat de step in goede conditie is achtergelaten, maar ook dat deze niet hinderlijk is gestald.

De step is een populair vervoermiddel in Estland. De reden hiervoor is dat kinderen al jong met de step in aanraking komen. Kinderen jonger dan 8 jaar mogen namelijk niet op de weg fietsen. Kinderen tussen de 8 en 16 mogen enkel onder begeleiding van een volwassene op de openbare weg fietsen. Veel kinderen kiezen voor de step, hier zitten geen restricties aan.

De Ö-Õ-grens

Het Estse alfabet is uitgebreider dan het Nederlandse. Waar wij gebruik maken van de standaardset letters, hebben de Esten het aangevuld met onder andere de Ä, Ü, Š en Ž. Maar ook de Ö en Õ maken onderdeel uit van het alfabet. Met name de laatste letter is een bijzondere, die naast het Ests enkel nog in het Portugees voorkomt.

De Õ geeft een ontronde O-klank weer, aldus wikipedia. Deze klinker komt voor als korte en lange klank, men schrijft dan simpelweg ÕÕ. Echter wordt deze letter niet in heel Estland gebruikt. Op een deel van het eiland Saaremaa wordt een dialect van het Ests gesproken waarin de Õ-klank is vervangen door de Ö-klank.

Dit is zelfs geografisch af te bakenen. Op de grens tussen deze twee taalgebieden, die loopt van Orissaare in het noorden tot Kõiguste in het zuiden, is een groot kunstwerk geplaatst in de vorm van een “O”, met daarboven op twee puntjes en een tilde, zodat de letter zowel de Ö als de Õ voorstelt. Ten westen van dit beeld gebruikt men de Ö, ten oosten, in de rest van Estland, de Õ (en uiteraard ook de Ö in de woorden waarin deze voorkomt).

Een duurzaam busstation

Ten zuidoosten van de oude binnenstad van Tallinn ligt Tallinna Bussijaam, het busstation van Tallinn. Hiervandaan vertrekken voornamelijk streekbussen en bussen van andere commerciële aanbieders, die in sommige gevallen rijden tot Polen.

De eigenaren van dit busstation zijn van plan om het complete station inclusief stationsgebouw te verduurzamen. Dat begint met een nieuwe inrichting van de busperrons. Elke halte zou geschikt moeten zijn om elektrische bussen op te laden. Op dit moment zijn er ruim 7 verschillende aanbieders van buslijnen, waardoor een standaard laadmethode zeer gewenst is.

Ook het stationsgebouw wordt bij de plannen betrokken. Bovenop het bestaande complex moet een parkeergarage gebouwd worden, waar 228 auto’s gestald kunnen worden. Ook zijn nieuwe kantoren voorzien in de toren, die ruim zeven verdiepingen hoog moet worden. De garage kan gebruikt worden door passagiers, medewerkers en omwonenden. Het gebied naast het busstation, dat nu nog een parkeerplaats is, zal omgevormd worden tot een park.

Het doel van deze renovatie is om mee te gaan in de ontwikkelingen van het duurzaam rijden in het openbaar vervoer. Met dit busstation wil Tallinna Bussijaam een visitekaartje afgeven voor een van de groenste stations in Europa. Hoeveel het project gaat kosten, is op dit moment nog niet bekend. Evenmin is bekend wie voor de kosten moet opdraaien. Men gaat er wel van uit dat zowel de stad Tallinn als de Europese Unie een bijdrage zullen leveren. Immers heeft de EU verduurzaming erg hoog op de agenda staan.

 

Compensatie voor Estse vervoerders

Wie in Estland woont en jonger is dan 7 jaar, of invalide is, mag gratis reizen met de bus. Dit is ruim 20 jaar geleden wettelijk vastgelegd. Vervoerbedrijven zijn verplicht deze doelgroepen gratis mee te nemen, maar krijgen daarvoor geen compensatie. Het blijkt een complexe zaak te zijn, die de afgelopen 13 jaar heeft gespeeld en nu is geëindigd bij het Europese Hof.

De zaak is aanhangig gemaakt door Lux Express, een van de vele busbedrijven die verantwoordelijk zijn voor de streeklijnen in Estland. Net als in Nederland wordt het openbaar vervoer aanbesteed; soms op regionaal of lokaal niveau en een enkele keer zelfs op lijnniveau. In al deze programma’s van eisen komt de wettelijke verplichting terug, waardoor er geen ruimte is voor een alternatief voor de doelgroepen die gratis moeten reizen.

Het werkt ook niet mee dat men in Estland twee methodes hanteert voor het berekenen van de vergoeding. Een deel van de contracten wordt uitbetaald op basis van het totaal aantal gereden kilometers. De inkomsten die gegenereerd worden met de kaartverkoop kan men daarbij optellen. De tweede vorm die men in een contract kan vastleggen, is dat de vervoerder is aangewezen op de kaartverkoop; er is dan geen vergoeding per gereden kilometer. Dit geldt echter alleen voor de gebieden waar nog geen gratis openbaar vervoer is ingevoerd.

De busbedrijven zeggen nu inkomsten te verliezen. De Estse overheid had in 2008 al beloofd om een compensatieregeling op te tuigen. Echter is het sindsdien stil. De ergernissen werden groter toen men streeklijnen gratis begon te maken. Dit project is nog lang niet landelijk ingevoerd, waardoor sommige aanbieders nu nog te maken hebben met het verkopen van kaartjes. Het is vooral pijnlijk, volgens de woordvoerder van Lux Express, om te zien dat daar wel genoeg geld voor is, maar een simpele compensatieregeling nog altijd op zich laat wachten.

In 2018 hebben de vervoerders gezamenlijk nog een poging gedaan om een dergelijke regeling op te zetten. Toen werd duidelijk dat de overheid niet inzichtelijk heeft hoeveel mensen nu tot deze specifieke doelgroepen behoren. De jonge kinderen zijn nog makkelijk te vinden in de algemene persoonsgegevens, maar de mindervaliden staan vaak niet als zodanig geregistreerd.

De eerste rechtszaak vond in juli 2019 plaats. De Estse overheid hield toen nog vol dat de wet volkomen legitiem was. Ook nadat nog drie andere vervoerders zich tot de rechter hadden gewend. Echter sprak het Europese Hof de Estse overheid tegen; de wet die in 2000 is ingevoerd, gaat in tegen de Europese regelgeving. Estland zal hoe dan ook de vervoerders moeten compenseren voor de doelgroepen die gratis met de bus moeten reizen.

Of deze uitspraak in de toekomst nog relevant zal zijn, is nog maar de vraag. Estland is nog steeds voornemens om al het streekvervoer gratis aan te bieden, maar is daarbij afhankelijk van contractuele afspraken die zijn gemaakt bij het gunnen van de concessies.

Alar Karis verkozen tot president van Estland

Alar Karis is vanochtend, 31 augustus 2021, verkozen tot president van Estland. Tijdens de tweede stemronde van deze verkiezingen behaalde hij 72 stemmen, vier meer dan het minimum van 68. Karis was de enige kandidaat die voorgedragen was.

De 63-jarige Karis bedankte na afloop eenieder die op hem gestemd had, maar ook degenen die dat niet deden. Hij gaf tevens aan een goede werkrelatie met de Riigikogu na te streven. Hoewel de stemming anoniem was, is op dit moment al duidelijk dat de leden van EKRE niet op Karis hebben gestemd, zij hoopten in een verdere ronde Henn Põlluaas alsnog voor te kunnen dragen.

Deze presidentsverkiezingen verliepen aanzienlijk sneller dan die in 2016. Destijds waren er meerdere rondes nodig om uiteindelijk Kersti Kaljulaid te kiezen als president. Kaljulaid, die er geen geheim van maakte een tweede termijn te ambiëren en mateloos populair is bij de bevolking, heeft zich voor de eerste ronde niet aangemeld als kandidaat. In de Riigikogu zou zij te weinig steun krijgen.

Kaljulaid zal op 11 oktober het ambt overdragen aan Karis.

De verdwenen vaccinaties

Het is eind maart als persoon X de eerste vaccinatie krijgt. Een deugdelijk registratiesysteem is er nog niet, het gele boekje is nog onbekend; enkel een vaccinatieregistratiekaart is het bewijs dat je de prik hebt gehad. In dit geval wordt er door de huisarts gevaccineerd. Aangezien er op een later moment wel een digitale registratie zal gaan plaatsvinden, wordt op de vaccinatielocatie toestemming gevraagd om de data te delen met het RIVM.

Omdat het hier om een vaccinatie met AstraZeneca gaat, volgt de tweede prik vele weken later. In de tussentijd is de website MijnRIVM gelanceerd. Bij een controle blijkt dat eind april de eerste prik nog steeds niet is verwerkt. Een telefoontje naar het RIVM biedt uitkomst, vanaf 1 juni zou alles op orde moeten zijn. Enkele dagen voor het zetten van de tweede vaccinatie blijkt dit daadwerkelijk het geval te zijn.

Medio juni vindt de tweede vaccinatie plaats. Aangezien het bekend is dat dergelijke data niet direct zichtbaar is in het vaccinatieoverzicht op MijnRIVM, controleren we een week later of alles correct is verwerkt. Dan blijkt dat de tweede vaccinatie nog niet in het systeem staat, maar ook dat de eerste is verdwenen. Dit kan een storing zijn, dus proberen we een QR-code te genereren via de Corona Check-app. Maar ook deze app kan de data niet vinden. We proberen de helpdesk van de app te bereiken. De eerste helpdeskmedewerker vindt het een vreemd verhaal en hangt op, in plaats van me in de wacht te zetten.

De tweede helpdeskmedewerker, die we pas te spreken krijgen na ruim 60 keer gebeld te hebben, zegt hier niks aan te kunnen doen, en verwijst ons door naar de GGD. Zelfs na meermaals aangegeven te hebben dat de huisarts verantwoordelijk is voor de vaccinatie én registratie. Na een kort telefoongesprek met de GGD kunnen we enkel concluderen dat de helpdeskmedewerker onjuiste informatie heeft verstrekt en we bij het RIVM moeten zijn; zij beheren immers de data.

Het eerste telefoontje naar het RIVM levert verwarring op; dit hebben ze nog niet eerder gehoord. Het advies is om de huisarts te verzoeken de data nogmaals in te voeren, of op zijn minst de invoer te controleren. Het tweede telefoontje levert geen nieuwe informatie op. Het derde telefoontje, nadat we uitvoerig contact hebben gehad met de huisartsenpraktijk, is surreëel. De medewerker van het RIVM beaamt dat dit niet eerder is gebeurd, maar weigert een oplossing te bedenken. Ze benadrukt dat we te maken heb met een overheidsinstantie, dus niet moet verwachten dat er gewerkt wordt aan individuele oplossingen.

De vierde medewerker die we spreken komt met een heel stappenplan, dat de huisarts moet uitvoeren. Hoewel de fout daar niet ligt, is de huisartsenpraktijk wel de instantie die alles moet herstellen. Tot slot spreken we nog een vijfde medewerker, die aan zelfvertrouwen geen gebrek heeft. Zij zegt “de vraagbaak” van de afdeling te zijn. Ook beweert zij dat het onmogelijk is dat we tijdens eerdere telefoontjes steeds een ander advies heb gekregen en dat het RIVM absoluut niet verantwoordelijk is voor de data die het RIVM beheert.

De dagen verstrijken, en het vaccinatieoverzicht blijft angstvallig leeg, terwijl de reisdatum steeds dichterbij komt. We nemen de gok, en bellen nogmaals het RIVM. De huisartsenpraktijk heeft inmiddels het gehele stappenplan dat men had doorgegeven, uitgevoerd. Zonder resultaat, waar ook de zesde medewerker geen antwoord op kan geven. Van een dergelijk stappenplan is zij echter niet op de hoogte en lijkt het verhaal aanvankelijk ook niet te willen geloven, totdat we het “geheime” mailadres citeren. Geheel tegen alle protocollen in, worden we doorverbonden met de afdeling die dit mailadres beheert.

Ook hier komen we niet verder. De desbetreffende medewerker moeten we meermaals uitleggen wat het probleem is. Alle door het RIVM aangedragen oplossingen, worden niet herkend als zijnde de officiële methode. Er wordt voornamelijk gewezen naar de huisartsenpraktijk, de software en de softwareontwikkelaar. Over de gestuurde mail is bij deze afdeling niks bekend, maar er wordt wel duidelijk verteld dat ze er niks mee zullen doen als ze deze ontvangen. De huisarts moet maar contact opnemen met het RIVM, waarna ze zullen onderzoeken wat er mis is gegaan.

Die tijd is er niet, want voor het wijzigen van data rekent het RIVM minimaal vijf werkdagen. Daarnaast heeft het RIVM sinds ons eerste contact geen enkele deadline en/of termijn gehaald. We nemen wel contact op met de huisartsenpraktijk, maar dan met het verzoek om alle data nogmaals naar het RIVM te sturen, via de nieuwe portal HKVI. Na een spannende 24 uur lukt het om een geldige nationale en internationale QR-code te genereren.

Uit voorzorg testen we de gegenereerde codes uitvoerig. Beide geven een groen vinkje, dat aangeeft dat de code geldig is. Voor de zekerheid downloaden we ook de PDF-versie van de codes. Ter controle bekijken we ook nog de data die bij het RIVM bekend is. Bij persoon X klopt alles, ik ben plots vier keer gevaccineerd. Voor het maken van een QR-code, is dat gelukkig geen probleem; op papier ben ik nu hyper-immuun.

Estse presidentsverkiezingen – deel 5

Het leek een uitgemaakte zaak, de kandidatuur van Alar Karis zou vandaag, 30 augustus, omgezet worden in het presidentschap van Estland. De directeur van het Ests Nationaal Museum was voorgedragen door twee coalitiepartijen en werd gezien als ideale kandidaat.

Voor de voordracht waren 21 stemmen nodig, die gemakkelijk werden behaald. Om vervolgens gekozen te worden door de Riigikogu waren 68 stemmen nodig, Karis ontving er 63. 59 kwamen er van de coalitiepartijen, de resterende 9 zouden van andere partijen moeten komen, maar dat lukte net niet. Enkele leden uit de fractie van de sociaal democratische partij en Isamaa waren niet overtuigd van deze kandidaat. De voltallige fractie van EKRE stemde niet mee, zij steunen nog steeds hun eigen kandidaat Henn Põlluaas, die door gebrek aan steun van andere partijen niet meedeed aan de verkiezing.

Morgen volgt er een nieuwe stemming, die mogelijk hetzelfde resultaat zal opleveren. Om 8:00uur lokale tijd kunnen nieuwe kandidaten zich aanmelden. Rond 10:00uur sluit de inschrijving en zal een nieuwe stemronde plaatsvinden. De twee coalitiepartijen, Keskerakond en Reformierakond, hebben aangegeven achter Alar Karis te blijven staan. Het is nu  Karis om de twijfelende leden van de Riigikogu te overtuigen om alsnog voor hem te kiezen. Echter is hij dat niet van plan, waardoor een derde ronde onvermijdelijk lijkt.

De derde stemronde gaat doorgaans tussen de top 2 van de tweede ronde. Mocht Karis nog steeds de enige kandidaat zijn, dan is hij dat ook in deze derde ronde. Indien hij dan alsnog weigert in gesprek te gaan met kamerleden die niet op hem stemmen, eindigt deze presidentsverkiezing mogelijk weer bij het Kiescollege van Estland. Dan stemmen niet alleen de 101 leden van de Riigikogu mee, maar ook 107 vertegenwoordigers van de politieke partijen uit alle regio’s. In 2016 was zelfs deze constructie weinig succesvol, omdat er destijds geen kandidaat met een grote meerderheid werd gekozen, en dat terwijl er dan niet 66% maar 50% van de stemmen nodig is.

Dat ligt dit jaar anders, aangezien het nu puur om de steun aan Karis lijkt te gaan. Ondertussen is er ook een petitie gestart door inwoners van Estland om Kersti Kaljulaid voor een tweede termijn te beëdigen. Onder de bevolking is zij zeer populair omdat zij zich durft uit te spreken over kwesties die in het land spelen. Deze eigenschap is voor enkele politieke partijen juist de reden om niet voor haar te kiezen; ze zou te kritisch zijn.

Dat zij zich nog niet heeft uitgesproken, kan een tactiek zijn. Pas in de vierde ronde, wanneer het kiescollege mede aan zet is, zou zij zich mogelijk kandideren. De kans is namelijk groot dat zij dan wel 50% van de stemmen weet te behalen, vanwege haar populariteit. Hoewel het scenario van morgen al vast lijkt te staan, blijft het toch een verrassing wie er morgen mogelijk ook een gooi gaat doen naar het presidentschap.

Ierland en Frankrijk 2021

Dit was met recht de slechtste vakantie ooit, je leest het helemaal terug in de verhalen hieronder.

🇳🇱 Schiphol

Een dag eerder hebben we in tal van pas aangeschafte tassen al onze spullen weten te proppen. In plaats van een autoreis terug naar Nederland, vliegen we nu terug. De hel die we eerder op Schiphol en Dublin meemaakten, kunnen we nu nog eens ervaren. In alle vroegte rijden we met de huurauto in de stromende regen naar Cork.

Geen normaal mens waagt zich op de weg, dus kunnen we flink doorrijden. Pas rondom de bewoonde wereld, zien we steeds meer verkeer. Veel invloed op onze voorsprong heeft dat niet. We kunnen zelf in alle rust nog de tank volgooien bij een tankstation op steenworp afstand van het vliegveld. Ruim op tijd leveren we de sleutels van de huurauto in, die we op flinke afstand van de hal hebben moeten parkeren.

Cork is gelukkig een kleinere luchthaven dan Dublin, maar nog steeds even chaotisch. Bij het inchecken vraagt de medewerker van KLM of alle extra bagage wel betaald is. Wij zeggen dat dit zo is, maar omdat Allianz onze vlucht heeft geboekt en dat drie dagen heeft gekost en twee keer mis is gegaan, durf ik dat niet met zekerheid te zeggen. Aan de andere kant, mogelijke extra kosten worden op de bij KLM bekende creditcard geboekt en die is niet van ons.

Na de bagagecontrole krijgen we nog vier formulieren mee die door de Nederlandse overheid worden geëist bij de grens. Waar zelfs Ierland deze zomer digitale formulieren introduceerde voor dit doel, houdt Nederland vast aan de papieren variant. Ondanks onze geldige QR-code, moeten we deze toch invullen. De pen krijgen we cadeau, waar corona niet goed voor is.

De douanecontrole in Cork is aanzienlijk anders dan in Dublin. Zo werd geëist dat mijn laptoptas geopend zou worden en alle apparatuur in afzonderlijke bakken zou worden gedeponeerd. Van de medewerkers mocht ik er niet bij blijven, al deed ik dit wel. Volgens hen was dat niet nodig, want ze waren best te vertrouwen. Dat zal best, maar mijn medepassagiers vertrouw ik over het algemeen iets minder.

De gate hadden we relatief snel gevonden, al is het maar omdat Cork er niet zo veel heeft. Het wachten was een eindeloze beproeving. Om de tijd te doden begon ik met het spotten van Nederlanders. Helaas is dat een saaie exercitie geworden, omdat je ze er tegenwoordig zo uitpikt, ze dragen namelijk 9 van de 10 keer hun mondkapje verkeerd.

Veel hulp hoefden we niet te verwachten van het personeel nadat we voor de derde maal onze tickets hadden laten zien. Pas als iedereen door de laatste controle was, mochten we onder begeleiding gebruik maken van de lift. Niet zo handig, als je met veel handbagage nog een vol vliegtuig in moet. Ook het personeel van KLM blijft dan liever op de achtergrond. Dit tot grote ergernis van ons, maar ook een behulpzame Ier, die ons goed heeft geholpen.

🇮🇪 Allihies – Cork

Een dag eerder hebben we in tal van pas aangeschafte tassen al onze spullen weten te proppen. In plaats van een autoreis terug naar Nederland, vliegen we nu terug. De hel die we eerder op Schiphol en Dublin meemaakten, kunnen we nu nog eens ervaren. In alle vroegte rijden we met de huurauto in de stromende regen naar Cork.

Geen normaal mens waagt zich op de weg, dus kunnen we flink doorrijden. Pas rondom de bewoonde wereld, zien we steeds meer verkeer. Veel invloed op onze voorsprong heeft dat niet. We kunnen zelf in alle rust nog de tank volgooien bij een tankstation op steenworp afstand van het vliegveld. Ruim op tijd leveren we de sleutels van de huurauto in, die we op flinke afstand van de hal hebben moeten parkeren.

Cork is gelukkig een kleinere luchthaven dan Dublin, maar nog steeds even chaotisch. Bij het inchecken vraagt de medewerker van KLM of alle extra bagage wel betaald is. Wij zeggen dat dit zo is, maar omdat Allianz onze vlucht heeft geboekt en dat drie dagen heeft gekost en twee keer mis is gegaan, durf ik dat niet met zekerheid te zeggen. Aan de andere kant, mogelijke extra kosten worden op de bij KLM bekende creditcard geboekt en die is niet van ons.

Na de bagagecontrole krijgen we nog vier formulieren mee die door de Nederlandse overheid worden geëist bij de grens. Waar zelfs Ierland deze zomer digitale formulieren introduceerde voor dit doel, houdt Nederland vast aan de papieren variant. Ondanks onze geldige QR-code, moeten we deze toch invullen. De pen krijgen we cadeau, waar corona niet goed voor is.

De douanecontrole in Cork is aanzienlijk anders dan in Dublin. Zo werd geëist dat mijn laptoptas geopend zou worden en alle apparatuur in afzonderlijke bakken zou worden gedeponeerd. Van de medewerkers mocht ik er niet bij blijven, al deed ik dit wel. Volgens hen was dat niet nodig, want ze waren best te vertrouwen. Dat zal best, maar mijn medepassagiers vertrouw ik over het algemeen iets minder.

De gate hadden we relatief snel gevonden, al is het maar omdat Cork er niet zo veel heeft. Het wachten was een eindeloze beproeving. Om de tijd te doden begon ik met het spotten van Nederlanders. Helaas is dat een saaie exercitie geworden, omdat je ze er tegenwoordig zo uitpikt, ze dragen namelijk 9 van de 10 keer hun mondkapje verkeerd.

Veel hulp hoefden we niet te verwachten van het personeel nadat we voor de derde maal onze tickets hadden laten zien. Pas als iedereen door de laatste controle was, mochten we onder begeleiding gebruik maken van de lift. Niet zo handig, als je met veel handbagage nog een vol vliegtuig in moet. Ook het personeel van KLM blijft dan liever op de achtergrond. Dit tot grote ergernis van ons, maar ook een behulpzame Ier, die ons goed heeft geholpen.