Dit jaar zijn er presidentsverkiezingen in Estland. De zittende president, Alar Karis, wordt door de Estse bevolking geschikt geacht voor een tweede termijn van 5 jaar. Dat blijkt uit een peiling, waaruit blijkt dat 70% van de ondervraagden wil dat Karis tot 2031 blijft zitten.
Ware het niet dat de Estse bevolking niet de president kiest, maar juist de leden van de Riigikogu. Vanuit diverse politieke partijen leek Karis ook voldoende steun te krijgen, maar eind vorig jaar liet hij doorschemeren geen tweede termijn te ambiëren. In een interview liet Karis zich ontvallen dat hij liever zit dat een president slechts één termijn van zeven jaar dient. Toch blijkt dat Karis nog geen definitief besluit heeft genomen over een deelname aan de presidentsverkiezingen. Hij houdt inmiddels al maanden in het midden wat zijn vervolgstappen zijn.
De steun vanuit de Riigikogu bleef, althans, tot medio april 2026. Karis maakte een kleine faux-pas; hij week af van het officiële buitenlandbeleid van Estland. Door vooruit te blikken op een naoorlogse relatie met Rusland. Deze opmerkingen werden gemaakt tijdens een staatsbezoek aan Finland. Het is niet de eerste keer dat Karis een gevoelige fout begaat op dit gebied. Tijdens een staatsbezoek aan Kazachstan, in november 2025, repte Karis met geen woord over de steun aan Oekraïne. Hoewel hij dit deed na een dringend verzoek van de Estse ambassadeur, werden er toch kritische vragen gesteld. De bewuste ambassadeur verliet in december 2025 zijn post.
Hierdoor lijken de presidentsverkiezingen ineens geen uitgemaakte zaak meer. Diverse politieke partijen noemen nu te pas en te onpas namen van mogelijke kandidaten. Zo wordt de naam van Kersti Kaljulaid plots genoemd. Zij was tot enkele weken geleden voorzitter van het Ests Olympisch Comité, maar werd uit haar functie gezet na een intern conflict over een trainer. SDE, een sociaal-democratische partij, laat weten Kaljulaid te steunen, mocht zij zich kandidaat stellen.
In 2021 zag zij af van een tweede termijn, omdat de grootste partij (Reformierakond), destijds liet weten haar niet te steunen. Of Kaljulaid voor een tweede termijn wil gaan, is onzeker. Volgens haar woordvoerder en voormalig adviseur, is zij in ieder geval nog niet benaderd door een politieke partij. Deze opmerking impliceert dat zij wellicht na wil denken over haar kandidatuur. Om überhaupt mee te mogen doen, zullen meerdere partijen haar moeten steunen, daarvoor zijn minimaal 21 leden van de Riigikogu nodig, SDE heeft er slechts 9.
Ook de naam van Kaja Kallas wordt genoemd. Zij is sinds eind 2024 vicevoorzitter van de Europese Commissie en Hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid. Daarvoor was zij de premier van Estland. Inmiddels heeft ze laten weten dat het niet de meest geschikte baan voor haar is.
De politieke partij EKRE (Eesti Konservatiivne Rahvaerakond), een rechts-conservatieve partij, goed voor 9 zetels, heeft al laten weten Karis niet te zullen steunen. Partijleider Martin Helme schoof zelfs al een eigen kandidaat naar voren. Het is geen onbekende in de partij, en familie. Mart Helme is oprichter van de partij en vader van de huidige partijleider.
De partij Eesti200, een liberale partij, heeft inmiddels aangekondigd niet op Karis te zullen stemmen. Met 13 zetels in de Riigikogu lijkt dit weinig invloed te hebben. Er zijn 68 stemmen nodig om president te worden. Echter kan het alsnog spannend worden, want EKRE vaart ook een andere koers. Andere partijen zijn er nog niet helemaal uit.
Hoewel het spannend kan worden, is niet uitgesloten dat Karis alsnog president wordt. Mochten de leden in de Riigikogu er niet uit komen, dat wil zeggen dat geen enkele kandidaat na diverse stemrondes genoeg stemmen haalt, mag het Kiescollege stemmen. Hiervoor kan Karis zich kandidaat stellen en zodoende alsnog een meerderheid behalen.
